Βάσει της Συμφωνίας των Πρεσπών που υπόγραψαν Ελλάδα και πΓΔΜ στις 17 Ιουνίου 2018, οι δύο χώρες ανέλαβαν να προχωρήσουν σε συγκεκριμένα βήματα καλλιέργειας συνεργασίας και εμπιστοσύνης. Σε αυτό το κλίμα συμπεριλήφθη στη συμφωνία και η παράγραφος 5 του άρθρου 8 που προβλέπει τη συγκρότηση Κοινής Επιτροπής Εμπειρογνωμόνων η οποία θα εξετάζει και, εφόσον το κρίνει κατάλληλο, θα αναθεωρεί τα σχολικά βιβλία και εγχειρίδια (χάρτες, βοηθητικό υλικό, κ.τλ.) της Ελλάδας και της πΓΔΜ.
Εντύπωση και προβληματισμό ωστόσο προκαλεί η επιλογή, από την κυβέρνηση Ζάεφ, των προσώπων που θα απαρτίζουν το δικό της τμήμα στην Επιτροπή και τα οποία αποδέχτηκε και η ελληνική πλευρά.
Πρόεδρος του τμήματος της Επιτροπής από τη γειτονική χώρα και συνεπώς ομόλογος του Μάρκου Μπόλαρη από πλευράς Ελλάδας, είναι ένα πολιτικό πρόσωπο, ο επιφανής διπλωμάτης και πρώην πρέσβης της πΓΔΜ στην Αυστραλία Victor Gaber.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλούν παλαιότερες δηλώσεις του Gaber κατά την παρουσίαση του βιβλίου του με τίτλο Το όνομα της Μακεδονίας: Ιστορία, Δίκαιο και Πολιτική, όπου υποστηρίζει πως φυλετικά οι Μακεδόνες ανήκουν στο «αρχαιότερο» εθνολογικό υπόστρωμα της Μεσογείου. Στη συνεχεία ο Gaber συμπληρώνει πως παρά τη γεωγραφική τους εγγύτητα, οι Μακεδόνες δεν συνδέονται με τους Έλληνες, διότι οι τελευταίοι δεν ανήκουν στο προαναφερθέν «αρχαιότερο» εθνολογικό υπόστρωμα της Μεσογείου.
Ο Victor Gaber (φωτ.: mia.mk)
Ωστόσο, οι προφανώς εθνικιστικές θέσεις του προέδρου της Επιτροπής γίνονται αντιληπτές από το βιβλίο του με τίτλο Αναγνώριση και άρνηση: η Ελλάδα και οι Μακεδόνες μετά τις Βερσαλίες. Στην περίληψη του βιβλίου ο αναγνώστης διαβάζει: «Το παρόν πόνημα επιχειρεί να παρουσιάσει και να αναδείξει με συστηματικό τρόπο τα ζητήματα σχετικά με τη μακεδονική μειονότητα στην Ελλάδα μετά τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο και τη Συνθήκη των Βερσαλλιών. Γίνεται ιδιαίτερη αναφορά στα άρθρα και τις προβλέψεις του διεθνούς δικαίου σχετικά με την εν γένει νομική υπόσταση των μειονοτήτων και συγκεκριμένα, τις υποχρεώσεις της Ελλάδας προς τις μειονότητες της ενώπιον των διεθνών συνθηκών.
Παρουσιάζονται οι εθνολογικές αλλαγές στη σύνθεση της Μακεδονίας του Αιγαίου. Πραγματοποιείται συγκριτική μελέτη των κοινωνικών συνθηκών των μειονοτήτων στις τέσσερις χώρες με σημαντικό μακεδονικό πληθυσμό. Κυρίως, γίνεται μελέτη για τη μεταχείριση της εθνικής μακεδονικής μειονότητας από το ελληνικό κράτος, τα κόμματα και το ευρύ κοινό. Κίνητρο της μελέτης αποτέλεσε το γεγονός πως δεν έχει υπάρξει καμία νομική ή ιστορική μελέτη έως τώρα, για την κοινωνική κατάσταση των Μακεδόνων στην Μακεδονία του Αιγαίου, στην Ελλάδα, μετά τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο».
Και ενώ ο ίδιος δεν κρύβει τις απόψεις του, εντύπωση προκαλεί πως το βιβλίο του με τίτλο Από αντικείμενο σε υποκείμενο: η Μακεδονία στις διεθνείς σχέσεις, του Gaber, εκδόθηκε φέτος από το γερμανικό σοσιαλδημοκρατικό ίδρυμα Friedrich Ebert, στα Σκόπια.
Η Ελληνικότητα της Μακεδονίας εφεύρεση του 19ου αιώνα!
Δεύτερος κατά σειρά «Επίτροπος» και συναρμόδιος για τον έλεγχο των ελληνικών σχολικών βιβλίων είναι ο καθηγητής ιστορίας του Πανεπιστημίου των Σκοπίων Dalibor Jovanovski. Τα προβλήματα για την Κοινή Επιτροπή και τη χώρα μας μάλλον συνεχίζονται με τον Jovanovski, ο οποίος σε δημοσίευση του σε ακαδημαϊκή έκδοση υποστηρίζει πως η σύγχρονη ελληνική ιστοριογραφία αντιμετωπίζει με εχθρότητα το βασίλειο της αρχαίας Μακεδονίας. Επιχειρώντας να αναδείξει κάποια διαφορετικότητα μεταξύ αρχαίας Μακεδονίας και Ελλάδας, ο Jovanovski κάνει εκτενείς αναφορές στην υποδούλωση των Ελλήνων από τον Φίλιππο και φτάνει μέχρι το σημείο να αναφερθεί σε αγώνα των αρχαίων Ελλήνων για την απελευθέρωση τους από το μακεδονικό ζυγό!
Ο Dalibor Jovanovski (φωτ.: mkd.mk)
Προσπαθώντας να δημιουργήσει θέμα από εκεί που δεν υπάρχει, ο Σκοπιανός καθηγητής, απομονώνοντας με υποβολιμαίο τρόπο φράσεις Ελλήνων επιστημόνων και κάνοντας μέχρι και ανιστόρητες αναφορές στον αρχαίο ρήτορα Δημοσθένη, επιχειρεί με άκομψο και άστοχο τρόπο να αποκόψει ολοσχερώς τη Μακεδονία από τον Ελληνισμό.
Το συμπέρασμα του Επιτρόπου Jovanovski στο προκλητικό δημοσίευμα είναι πως «η νεότερη ελληνική επιστημονική κοινότητα τείνει να αντιμετωπίζει τους αρχαίους Μακεδόνες ως κατοχικές δυνάμεις και κατακτητές των Ελλήνων» και πως η ελληνικότητα της Μακεδονίας είναι ένα πρόσφατο δημιούργημα το οποίο εξυπηρετεί το σύγχρονο αφήγημα των Ελλήνων!
Ο Ljudmil Spasov (φωτ.: libertas.mk)
Την «επικίνδυνη» λίστα της Επιτροπής συμπληρώνουν ο ακαδημαϊκός Ljudmil Spasov και η πεζογράφος Kica Kolbe. Ο Spasov, εθνικόφρων καθηγητής ιστορίας της τεχνητής «μακεδονικής» γλώσσας, έχει συμμετάσχει σε συνέδριο με τίτλο «Μακεδονία είναι το όνομά μου» και συγκεκριμένα σε πάνελ με θέμα «Ο ρόλος της μακεδονικής διασποράς και ο διχασμός των Μακεδόνων κατά τη δημιουργία ενιαίου μακεδονικού έθνους».
Η δε Kolbe, αυτοπροσδιορίζεται ως παιδί προσφύγων «εθνικών Μακεδόνων» και «Αιγαιατών φυγάδων» όπως τους αποκαλεί, οι οποίοι εξορίστηκαν από την πατρίδα τους, την Ελλάδα.
Είναι πράγματι απορίας άξιο πώς αποδέχτηκε το Υπουργείο Εξωτερικών τη συγκεκριμένη ομάδα που όρισε η κυβέρνηση των Σκοπίων. Πρόκειται ξεκάθαρα για πρόσωπα που υποστηρίζουν εθνικιστικές και επεκτατικές τάσεις εναντίον της χώρας μας εντός των Σκοπίων, ενώ η τοποθέτηση τους στην Επιτροπή ελέγχου και αναθεώρησης ελληνικών σχολικών βιβλίων και χαρτών «καίει» την ελληνική κυβέρνηση.
Η Kica Kolbe (φωτ.: mk.)
Εάν η Κοινή Διεπιστημονική Επιτροπή Εμπειρογνωμόνων ξεκινήσει τις εργασίες της υπό αυτή την μορφή, δημιουργούνται μοναδικά και άκρως επικίνδυνα προηγούμενα, μιας και η επιρροή των ακραίων και ιμπεριαλιστικών δυνάμεων εντός των Σκοπίων, στα ελληνικά βιβλία θα θεωρείται δεδομένη, ενώ κάτι τέτοιο μπορεί να σημάνει την οριστική αλλοίωση της ιστορίας και του πολιτισμού της Μακεδονίας και εν γένει της Ελλάδας.
Κείμενο, έρευνα: Σταύρος Καλεντερίδης.