Ιστορική από κάθε άποψη θεωρείται η επίσημη επίσκεψη του Νίκου Κοτζιά σήμερα στα Σκόπια, καθώς είναι η πρώτη φορά τα τελευταία 12 χρόνια που Έλληνας ΥΠΕΞ μεταβαίνει με απευθείας πτήση στο διεθνές αεροδρόμιο της βαλκανικής χώρας που πλέον δεν φέρει το όνομα «Μέγας Αλέξανδρος», ενώ για να φτάσει στο κέντρο της πόλης θα διασχίσει τη λεωφόρο που επίσης άλλαξε όνομα και δεν λέγεται πια «Λεωφόρος Μ. Αλεξάνδρου».
Όμως η επίσκεψη θεωρείται ιστορική όχι τόσο για όλα τα παραπάνω, αλλά και γιατί μετά από χρόνια είναι η πρώτη φορά που φαίνεται να υπάρχει πρόθεση να επιλυθεί το ζήτημα του ονόματος.
Παρά τις αντιδράσεις που υπάρχουν τόσο στην Ελλάδα όσο και στα Σκόπια για τις διαβουλεύσεις σχετικά με την αλλαγή της ονομασίας, οι δύο κυβερνήσεις παραμένουν στη διαπραγματευτική οδό. Πολλές είναι οι φωνές που σημειώνουν ότι και αυτή η διαπραγματευτική προσπάθεια για την επίλυση του προβλήματος θα πέσει στο κενό αφού και οι δύο πλευρές θέτουν «κόκκινες γραμμές» που η άλλη πλευρά θέτει ως προϋποθέσεις για να προχωρήσει η διαδικασία.
Τι γνωρίζουμε έως τώρα
Δημοσιογραφικές πληροφορίες κάνουν λόγο για μια πρώτη συμφωνία και των δύο πλευρών στο όνομα Gorna Makedonija, ωστόσο παραμένουν οι διαφορές στα ζητήματα αλλαγής του συντάγματος της γειτονικής χώρας και της ταυτότητας.
- Τα Σκόπια ζητούν να διατηρήσουν στο εσωτερικό την ονομασία Δημοκρατία της Μακεδονίας και να αλλάξουν όνομα για το εξωτερικό. Σε καμία περίπτωση δεν δέχονται να αλλάξει το «Μακεδόνας» από τις ταυτότητές του και ο χαρακτηρισμός της γλώσσας τους ως «μακεδονική».
- Η Ελλάδα χαρακτηρίζει «κόκκινη γραμμή» την αλλαγή του συντάγματος, και κυρίως σημείων που μαρτυρούν τις επεκτατικές βλέψεις της γείτονος ως προς ελληνικά εδάφη.
Οι προθέσεις θα διαφανούν ήδη από απόψε που ο Έλληνας ΥΠΕΞ θα παρακαθίσει σε δείπνο με τον ομόλογό του των Σκοπίων Νίκολα Ντιμιτρόφ, ο οποίος πριν από λίγα 24ωρα είχε χαρακτηρίσει «παράλογες ορισμένες ελληνικές θέσεις» βαρύνοντας περαιτέρω το κλίμα. Την Παρασκευή ο Νίκος Κοτζιάς θα έχει μαραθώνιο συναντήσεων και διαπραγματεύσεων τόσο με την ηγεσία των Σκοπίων όσο και με εκπροσώπους της αντιπολίτευσης, με πρώτη συνάντηση αυτή με τον ομόλογό του. Θα ακολουθήσουν συνομιλίες με τον πρωθυπουργό της πΓΔΜ Ζόραν Ζάεφ και τον αναπληρωτή πρωθυπουργό αρμόδιο για τις σχέσεις με την ΕΕ Μπουγιάρ Οσμάνι. Από την πλευρά της αντιπολίτευσης ο Έλληνας ΥΠΕΞ θα συναντήσει τον πρόεδρο της Βουλής Ταλάτ Τζαφέρι, τον πρόεδρο του αλβανικού κόμματος DUI Αλί Αχμέτι, καθώς και τον αρχηγό της αξιωματικής αντιπολίτευσης Χρίστιαν Μίτσκοσκι.
Οι επαφές του Νίκου Κοτζιά έρχονται λίγες μέρες πριν από τη νέα τριμερή Ελλάδας-πΓΔΜ με τον διαπραγματευτή του ΟΗΕ Μάθιου Νίμιτς, στις 30 Μαρτίου, στη Βιέννη.